Voor inspraak die kan leiden tot echte invloed op beleid, ben je als cliëntenraad voor een groot deel afhankelijk van je organisatie. Organisaties die medezeggenschap zien als een meerwaarde voor de vormgeving van hun beleid, geven de cliëntenraad een structurele plek in de besluitvormingsprocessen.

Erik Revenboer, Adviseur Cliëntenraad bij RIBW Overijssel

Echte invloed op beleid

Voor inspraak die kan leiden tot echte invloed op beleid, ben je als cliëntenraad voor een groot deel afhankelijk van je organisatie. Organisaties die medezeggenschap zien als een meerwaarde voor de vormgeving van hun beleid, geven de cliëntenraad een structurele plek in de besluitvormingsprocessen. RIBW Overijssel is zo’n organisatie. Zij hebben een duidelijke visie op medezeggenschap, die verder gaat dan in de WMCZ is vastgesteld.  De cliëntenraad wordt vanaf dag één betrokken bij nieuw te vormen beleid. Aangezien de meeste cliënten niet gewend zijn informatie te vergaren, stukken te lezen of voor hun mening op te komen, is een onafhankelijk adviseur aangesteld die de leden van de Centrale Cliëntenraad (CCR) in de breedste zin van het woord helpt om adviezen te formuleren: Erik Revenboer.

De Clientenraad heeft echte invloed op beleid bij RIBW Overijssel
Erik Revenboer

Adviseur van de cliëntenraad

Erik werkt al sinds 1982 in allerlei vormen van medezeggenschap. Jarenlang was hij Ambtelijk Secretaris van zowel ondernemingsraden als cliëntenraden. Hij heeft alle varianten en gradaties van medezeggenschap gezien. Zijn baan als ‘Adviseur Cliëntenraad’ bij RIBW Overijssel is voor hem de kers op de taart. ”Ik ben erg blij dat ik in de nadagen van mijn werkzame bestaan (op 1 november ga ik met pensioen) mag werken bij een organisatie die medezeggenschap als een onlosmakelijk deel van beleidsvorming ziet. Ik ben in dienst van RIBW Overijssel, maar de bestuurder geeft mij alle ruimte, om te zorgen dat de leden van de centrale cliëntenraad tot eigen goed gefundeerde beslissingen kunnen komen. De CCR is goed gefaciliteerd. Zij heeft bijvoorbeeld niet alleen mij als adviseur maar ook een onafhankelijke, externe voorzitter en kan aansluiten bij heel veel overlegstructuren.

 Brainstormsessies, overlegvormen en werkgroepen

RIBW Overijssel kent veel vormen van overleg waarbij verschillende partijen elkaar ontmoeten. Zo is er één keer per 6 weken strategisch overleg. Dit zijn brainstormsessies waarin de Raad van Bestuur in gesprek gaat met OR, CCR en mensen van bedrijfsvoering, controle en kwaliteit over actuele onderwerpen. Hier worden ook organisatiebrede werkgroepen ingesteld. Daarin zitten ook leden van de CCR. Zij koppelen zaken uit de werkgroep terug naar de CCR. De onderwerpen komen voort uit het jaarplan, maar mogen ook door een deelnemer ingebracht worden. Een voorbeeld hiervan is een situatie rond social media, waarbij gevoelige informatie werd gedeeld.  Naar aanleiding hiervan hebben we met elkaar onderzocht of ons eigen social mediabeleid nog aangescherpt kon worden”.

Erik zit zelf niet in alle werkgroepen. Maar ook voor hen is hij proactief bezig. “Ik zorg dat binnen de CCR voldoende informatie is om de terugkoppeling uit werkgroepen kritisch te kunnen beoordelen. Daarmee worden de leden van werkgroepen weer gevoed worden vanuit de CCR als zij teruggaan naar de werkgroep.

Toegang tot iedere medewerker en alle informatie die nodig is

Om informatie te vergaren ben ik binnen RIBW Overijssel welkom bij alle medewerkers, van de Raad van Bestuur, managers en medewerkers bedrijfsvoering tot teamleden. De Raad van Toezicht gaat zelfs met CCR leden op intern werkbezoek. Iedereen is gericht op de beste zorg voor onze cliënten”. Erik is degene die uiteindelijk de adviezen en instemmingsbrieven opstelt. “Natuurlijk wordt mij weleens vooraf gevraagd ‘hoe zou de CCR tegenover dit onderwerp staan’. Maar er wordt mij nooit gevraagd om zonder inspraak ergens mee in te stemmen. De CCR krijgt alle ruimte om te onderzoeken hoe zij echt over een onderwerp denkt. Doordat per onderwerp aan de voorkant al alle vragen gesteld en beantwoord zijn, wordt ons advies feitelijk een hamerstuk. Mijn ervaring is dat de bestuurder de adviezen overneemt”.

Afstemming met OR

Veel onderwerpen raken niet alleen cliënten maar ook personeel. Alleen verschilt vaak de invalshoek van waaruit tegen een onderwerp wordt aangekeken. Neem bijvoorbeeld het rookbeleid. “Roken op kamers mag, maar als werkgever heb je de plicht om te zorgen voor een veilige en gezondere werkomgeving. Wij hebben dan ook regelmatig overleg met de OR. Twee keer per jaar hebben we een tussenevaluatie om af te stemmen op het jaarplan. Maar tussendoor ontmoeten wij elkaar ook spontaan op onderwerp. Mijn werkplek is op dezelfde locatie als die van de ambtelijk secretaris van de OR. Dat houdt de lijnen lekker kort. Ook deze afstemming zorgt voor een korte doorloop van besluitvorming”.

Coaching en begeleiding

Een groot deel van Eriks tijd besteedt hij aan coaching en begeleiding. Inclusie is voor hem vanzelfsprekend en hij spreekt niet van gelijkwaardigheid maar van evenwaardigheid. “RIBW Overijssel streeft ernaar dat mensen de weg terugvinden naar de maatschappij. Cliënten worden gestimuleerd eigen verantwoordelijkheid te nemen. Medezeggenschap is voor hen vaak helemaal nieuw. De meeste cliënten van RIBW Overijssel leren hierin snel. Zij zijn tijdelijk uitgevallen door omstandigheden waardoor ze getroffen zijn en werken eraan om weer terug te keren naar de maatschappij. CCR-leden krijgen er feitelijk veel extra oefenmogelijkheden. Als lid van de CCR doe je veel ervaring op met vergaderen, met anderen in gesprek gaan, voor jezelf opkomen, communiceren over nieuwe onderwerpen”.

Gaat er dan helemaal nooit iets fout? “Bij uitzondering worden wij ook wel eens te laat geïnformeerd. Maar dat is geen onwil. Er is dan niet bij stilgestaan dat het onderwerp ook relevant is voor de CCR. De organisatie is daarop altijd aanspreekbaar en het heeft nog nooit geleid tot frustraties bij de CCR.”

Invloed op dagelijkse dingen

De oplettende lezer vraagt zich misschien af hoe de leden van de CCR informatie bij hun achterban halen. En we hebben het tot hier alleen maar gehad over beleidszaken. Hoe zit het met de knelpunten uit de dagelijkse praktijk? Erik legt uit “De dingen die de dagelijkse praktijk aangaan, bespreken zowel de ambulante cliënten, als de mensen die beschermd wonen, met hun teamleden in zogenoemde partnerberaden”. Ook daarbij speelt Erik een belangrijke rol. Hij reist samen met leden van de CCR de teams af om activiteiten van deze partnerberaden te stimuleren en om hen te vragen ervaringen terug te koppelen aan de CCR.

Medezeggenschap voor verwanten

En dan is de medezeggenschap nog niet rond. RIBW Overijssel heeft ook nog een Naastbetrokkenen Raad. Ook deze Raad wordt op een vergelijkbare wijze als de CCR door Erik ondersteund. “Er wordt in deze tijden van bezuiniging en krapte op de arbeidsmarkt steeds meer een beroep gedaan op verwanten. Wat betekent dit allemaal voor hen?  Hebben zij misschien ook een vorm van zorg nodig?  Hoe kunnen we de communicatie met hen verbeteren. Tot op heden is deze raad nog geen formeel inspraakorgaan, maar steeds meer beleidsstukken en andere gespreksonderwerpen worden ook met hen gedeeld en besproken.  Een goede afstemming met hen komt de zorg aan onze cliënten direct ten goede”.

We doen een peiling naar de invloed van clientenraden. Doe je mee? Of laat je een reactie achter? Wij zijn erg benieuwd!

Peiling over invloed van clientenraden op beleid en besluiten

Misschien ook interessant

De cliëntenraad en invloed op beleid en besluiten

De clientenraad en invloed op het besluitvormingsproces

Interview met Martijn Hofman over invloed op beleid en besluiten

Cursus Cliëntenraad en Invloed op beleid en besluiten

Vergelijkbare berichten

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *