Hoe zorgaanbieders omgaan met dwang in de zorg verschilt nogal. Nog niet voor iedere cliënt wordt persoonlijk afgewogen of vrijheidsbeperkende maatregelen echt nodig zijn. En niet alle zorgverleners zijn zich voldoende bewust of een handeling onder dwang valt. Het uitgangspunt dat dwang alleen wordt toegepast als het echt niet anders kan, en dan zo min mogelijk, wordt nog niet overal in de zorg nageleefd.

De toezichtstrategie van de Inspectie op de wet zorg en dwang

Dit blijkt uit onderzoek van de IGJ. De inspectie keek hoe zorgaanbieders in de gehandicaptenzorg, in verpleeghuizen en in de geestelijke gezondheidszorg in 2022 en 2023 gedwongen zorg toepasten. In de Wet verplichte ggz (Wvggz) en de Wet zorg en dwang (Wzd) staat hoe zorgaanbieders met dwang in de zorg om moeten gaan.

Wat gaat er goed?

Bij zorgaanbieders die het goed en zorgvuldig doen, ziet de Inspectie:

  • De zorg is persoonsgericht.
  • Zorgverleners kijken per cliënt of gedwongen zorg nodig is, ook als de cliënt zich verzet.
  • Als er toch gedwongen zorg is toegepast bespreken de zorgverleners hoe dit is verlopen en of er verbeteringen of aanpassingen mogelijk zijn.

Wat kan beter?

Maar lang niet altijd passen zorgaanbieders dwang of beperkingen zo min mogelijk of zo zorgvuldig mogelijk toe. Dan ziet de inspectie:

  • Zorgverleners zijn zich soms onvoldoende bewust wanneer een handeling valt onder dwang in de zorg.
  • Maatregelen die voor individuele cliënten nodig zijn, worden soms voor iedereen ingezet. Zoals gesloten deuren in verpleeghuizen.
  • Er is niet altijd een cliëntenvertrouwenspersoon, of cliënten weten niet bij wie zij hiervoor terecht kunnen.
  • Binnen de geestelijke gezondheidszorg is meer aandacht nodig voor gedwongen ambulante zorg. Dat is zorg buiten de kliniek, zoals zorg thuis. Er wordt nog te weinig gekeken vanuit het oogpunt van de cliënten.

Adviezen voor zorgaanbieders

De inspectie heeft adviezen waar zorgaanbieders mee aan de slag kunnen:

  • Maak per cliënt steeds een afweging of en welke vrijheidsbeperkende maatregelen nodig zijn, en hoelang die echt nodig zijn.
  • Organiseer verdiepende scholing, ook voor zzp’ers en uitzendkrachten.
    Zorg ervoor dat duidelijk is wie de cliëntvertrouwenspersoon is en hoe diegene te bereiken is.
  • Als er toch gedwongen zorg toegepast moet worden, blijf dit dan zowel vooraf als achteraf goed registreren zodat er ook gesignaleerd en geleerd kan worden.
  • Betrek ook de cliëntenraad bij het analyseren van gedwongen zorg.

De rol van de Cliëntenraad

De cliëntenraad heeft een belangrijke rol in het bewaken van de uitgangspunten van de Wzd. In dit filmpje leggen we in het kort uit wat de Wzd is, voor wie de wzd is, wat een Wzd-Cliënt Vertrouwens Persoon (CVP) is en wat de Wzd-klachtenregeling is. Ook leggen we uit wat een Wzd-functionaris is, het Wzd-beleidsplan en de Wzd-analyse.

Daarnaast geven we puntsgewijs aan wat de rol van de cliëntenraad is ten aanzien van de Wzd. Behalve vinger aan de pols houden en gevraagd en ongevraagd advies geven, zijn er een aantal punten waarop de cliëntenraad formeel advies moet geven en zijn er een aantal punten waar de cliëntenraad Instemmingsrecht op heeft.

Dit filmpje duurt 3,5 minuten. Neemt u de tijd om te weten te komen wat de Wzd is en welke rol de cliëntenraad hierbij heeft?

De Inspectie blijft de komende tijd extra kijken naar gedwongen zorg en gebruikt daarbij een nieuwe toezichtstrategie.

Hier leest u wat de Inspectie per sector ziet.

Voor vragen of meer informatie kunt u altijd contact met ons opnemen!

Misschien ook interessant

Webinar ‘Wet Zorg en Dwang en de Cliëntenraad’

Wet Zorg en Dwang Stappenplan

Kritische evaluatie van de Wet zorg en dwang

Beleidsreactie evaluatie Wvggz en Wzd

Vergelijkbare berichten

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *