Uitdagingen en kansen voor de cliëntenraad in de GGZ: inspectie benadrukt het belang van stabiliteit en betrokkenheid
De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) heeft recent onderzoek gedaan naar de cliëntenmedezeggenschap binnen kleine en middelgrote GGZ-aanbieders. Hieruit blijkt dat veel organisaties moeite hebben met het opbouwen en behouden van een stabiele cliëntenraad. Discontinuïteit, gebrek aan leden en een raad in oprichting zijn veelvoorkomende uitdagingen.
Cliëntenmedezeggenschap als pijler van kwaliteitsverbetering
Een goed functionerende cliëntenraad is cruciaal voor het borgen van het cliëntenperspectief binnen de GGZ. De inspectie moedigt bestuurders aan om proactief en creatief te zijn bij het invullen van cliëntenmedezeggenschap. Dit draagt bij aan het leer- en verbetervermogen van de organisatie en daarmee aan de kwaliteit van zorg.
Wat gaat goed?
- De meeste cliëntenraden en bestuurders hebben een goede verstandhouding en ervaren gelijkwaardigheid in de samenwerking.
- Cliëntenraden worden in veel gevallen tijdig betrokken bij besluitvorming en beleidsontwikkeling.
- Bestuurders waarderen een kritische cliëntenraad en nodigen hen uit om vaker ongevraagd advies te geven.
- Er wordt steeds beter onderscheid gemaakt tussen advies- en instemmingsrecht.
- Veel GGZ-aanbieders maken gebruik van externe of interne commissies van vertrouwenslieden.
Wat kan beter? Ondanks deze positieve ontwikkelingen zijn er ook verbeterpunten:
- Veel cliëntenraden kampen met instabiliteit en een tekort aan leden.
- Er wordt relatief weinig ongevraagd advies gegeven, mede doordat cliëntenraden niet altijd goed op de hoogte zijn van wat er speelt binnen de organisatie.
- Niet alle aanbieders maken duidelijk onderscheid tussen ‘ter advisering’ en ‘ter instemming’ voorgelegde onderwerpen.
- De bekendheid en benutting van commissies van vertrouwenslieden kan beter.
- Er is gerichte ondersteuning nodig om cliëntenraden te helpen groeien en effectief te functioneren.
Oplossingen en aanbevelingen De inspectie ziet verschillende manieren waarop de GGZ-sector cliëntenraden beter kan ondersteunen:
- Actiever en persoonlijker werven van leden, inclusief familieleden en ervaringsdeskundigen.
- Het expliciet benoemen van de individuele meerwaarde van lidmaatschap.
- Het opzetten van flexpools van ervaringsdeskundigen die regelmatig kunnen worden bevraagd over de zorg.
- Meer training en ondersteuning bieden via instanties zoals Netwerk Cliënt-en-Raad Zorg (NCZ) of een soortgelijke organisatie.
- Zorgen voor een vaste ondersteuner die de termijnen en procedures bewaakt.
- Cliëntenpanels oprichten om een breder perspectief te krijgen op de wensen en behoeften van cliënten.
Samen bouwen aan sterke cliëntenmedezeggenschap De Wmcz 2018 onderstreept het belang van een sterke cliëntenmedezeggenschap in de zorg. Het betrekken van cliënten bij besluitvorming en kwaliteitsverbetering is niet alleen een wettelijke verplichting, maar draagt ook bij aan betere zorg en tevredenheid onder cliënten. NCZ blijft zich inzetten voor het versterken van cliëntenraden en ondersteunt organisaties in dit proces.
Meer informatie over dit onderzoek en het volledige rapporten van de IGJ
Misschien ook interessant voor u:
- 17 maart 2025 gratis Webinar Wmcz2018
- E-learning ‘WMCZ 2018’
- Leerlijn De solide basis
- GGZ
- Stappenplan oprichten van een cliëntenraad
- Alles over de cliëntenraad uitgelegd in 5 eenvoudige filmpjes
