Voor het eerst gepubliceerd: kwaliteitsbeelden in de ouderenzorg en wijkverpleging
Zorgorganisaties in de verpleeghuiszorg en wijkverpleging publiceren deze week voor het eerst hun kwaliteitsbeeld op Zorginzicht.nl Een belangrijke mijlpaal in het werken volgens het Generiek Kompas – Samen werken aan kwaliteit van bestaan, dat sinds 1 juli 2024 van kracht is.
Het kwaliteitsbeeld laat op een toegankelijke en verhalende manier zien hoe een organisatie werkt aan kwaliteit van zorg én kwaliteit van bestaan. Wat opvalt: de cliënt, mantelzorger en professional spelen een centrale rol bij de totstandkoming van het beeld. Het gaat dus niet alleen om cijfers, maar juist ook om ervaringen, verhalen en context.
Wat is een kwaliteitsbeeld?
Een kwaliteitsbeeld is een vormvrije rapportage waarin zorgorganisaties laten zien wat zij doen om goede zorg te leveren en het leven van cliënten te ondersteunen. Het is een balans tussen tellen (data, cijfers) en vertellen (verhalen, ervaringen, reflecties). Zorgaanbieders stellen dit op samen met cliënten, naasten en medewerkers.
Waar in het verleden nadruk lag op gestandaardiseerde indicatoren, biedt het Generiek Kompas nu ruimte voor een meer menselijke en inclusieve manier van verantwoorden. Een beweging waar NCZ al jaren voor pleit: niet alles wat telt, kan worden geteld.
Waarom is dit belangrijk?
Deze publicatie is een eerste stap naar een nieuw tijdperk van verantwoording in de zorg. Niet langer ligt de nadruk op afvinklijstjes en registratiedwang, maar op het échte gesprek over wat kwaliteit van bestaan betekent – voor iedere cliënt afzonderlijk.
De kwaliteit van zorg wordt hiermee niet geborgd via standaardcijfers, maar via zichtbare reflectie op het eigen handelen, in dialoog met betrokkenen. Dit betekent ook dat organisaties uitgedaagd worden om zich écht uit te spreken: wat doen we goed? Wat kan beter?
Hoeveel organisaties hebben hun kwaliteitsbeeld aangeleverd?
- 90% van de verpleeghuiszorgaanbieders
- 62% van de aanbieders van wijkverpleging
Deze cijfers zijn vergelijkbaar met eerdere jaren onder de oude kwaliteitskaders. Voor organisaties die hun kwaliteitsbeeld nog niet hebben ingediend, is er een praktische handreiking opgesteld: Inzicht in Kwaliteit.
Wat betekent dit voor cliënten en hun naasten?
Voor cliënten en mantelzorgers is het kwaliteitsbeeld een nieuw middel om te zien hoe een zorgorganisatie werkt aan kwaliteit. Vergelijken tussen organisaties is door de vormvrije opzet lastiger geworden, maar daar staat tegenover dat er juist meer ruimte is voor het unieke verhaal van elke aanbieder.
Let wel: als iets niet genoemd wordt (zoals bijvoorbeeld het aantal medicatiefouten), betekent dit niet dat er geen aandacht voor is. Incidenten blijven wettelijk meldplichtig bij de IGJ.
NCZ: positief kritisch
NCZ juicht deze ontwikkeling toe, mits het kwaliteitsbeeld méér wordt dan een papieren tijger. Het is van belang dat organisaties daadwerkelijk het gesprek aangaan met cliënten, mantelzorgers en medewerkers over kwaliteit van bestaan. Alleen dan wordt het kwaliteitsbeeld een levend document, in plaats van een jaarlijkse verplichting.
Het begin is er. De praktijk zal moeten bewijzen of deze nieuwe vorm van verantwoorden leidt tot betere zorg, meer zeggenschap en meer maatwerk. NCZ blijft dit proces nauwlettend volgen en roept cliëntenraden op om actief betrokken te zijn bij het opstellen én het bespreken van de kwaliteitsbeelden in hun organisatie.
Zodra de centrale lijst met kwaliteitsbeelden beschikbaar is, zal deze te vinden zijn op Zorginzicht.nl
Misschien ook interessant voor u:
Opname van de Handreiking Inzicht in Kwaliteit in het Register
Hoe de inspraak van patiënten de kwaliteit van zorg verbetert
Workshop ‘De rol van de Cliëntenraad bij kwaliteit van (langdurige) zorg’
Generiek Kompas opgenomen in Register Zorginstituut Nederland
