Nu alle politieke ontwikkelingen erop gericht zijn de positie van de cliënt in de zorg een stevig fundament te geven, is het belangrijk dat de cliëntenraad volwassen en onafhankelijk is en kritisch durft te zijn. Dat betoogt Marika Biacsics-van der Horst, netwerkvoorzitter NCZ in haar blog: Van inspraak naar invloed.

Op politiek niveau gebeurt op dit moment in de zorg heel veel dat potentieel in het voordeel van de cliënt is. Denk aan de Wkkgz, die zorgaanbieders verplicht een interne klachtenregeling en een onafhankelijke klachtenfunctionaris te hebben, en te zijn aangesloten bij een onafhankelijke geschilleninstantie. Denk ook aan de Wmcz, die de medezeggenschap van cliënten van zorginstellingen regelt. En dan is er nog het burgerforum waarmee Zorginstituut Nederland burgers een stem geeft in de discussie over wat wel en niet in het basispakket van de zorgverzekering thuishoort.

Cliëntvolgende zorg
De rechten van de cliënt in de zorg zijn dus goed geborgd. Wordt de zorg dan nu helemaal cliëntvolgend? Dat is helaas nog niet zo. Theoretisch wel, maar het is de vraag in hoeverre de cliënt van deze ontwikkelingen op de hoogte is. En als hij al van het bestaan af weet, is nog niet gezegd dat hij de reikwijdte ervan overziet en dus weet welke mogelijkheden hij hiermee in handen heeft. Daarom is het zo essentieel dat die cliënt een vertegenwoordiger heeft die er voor hem is en die hem helpt zijn rechten ten volle te benutten: de cliëntenraad.

Gelijkwaardig
De essentie van de taak van een cliëntenraad is opkomen voor de belangen van de cliënten in de zorg, gelijkwaardig aan de organisatie en de raad van bestuur. Daarvoor hoeft de cliëntenraad niet dezelfde kennis te hebben als de raad van bestuur; de raad moet vooral geëmancipeerd zijn. Zelf aan het begin van het jaar een visie ontwikkelen over de onderwerpen die aandacht verdienen. Beseffen dat adviesrecht geen adviesplicht is en dat het dus gerechtvaardigd is om andere onderwerpen aan bod te stellen dan de raad van bestuur wil. Het lef hebben om een negatief advies te geven over een voorstel van de raad van bestuur waarvan de meerwaarde voor de cliënt onvoldoende als uitgangspunt is genomen.

Inspraak is waardevol
Met andere woorden: de ideale cliëntenraad is volwassen, onafhankelijk en durft kritisch te zijn. Juist nu alle politieke ontwikkelingen erop gericht zijn de positie van de cliënt in de zorg een stevig fundament te geven, is dit belangrijker dan ooit. Participeren, meebeslissen over wat er in de zorg gebeurt en hoe die zorg wordt geboden, is voor heel veel cliënten nog lastig. De cliëntenraad moet hen bij de hand nemen, om hen te leren de inspraakmogelijkheden die er voor hen zijn ten volle te benutten. Die inspraak is waardevol voor de cliënt én voor de zorg als geheel, omdat dat positief bijdraagt aan de kwaliteit van zorg zoals de cliënt die beleeft. Zo kan inspraak invloed hebben.

Marika Biacsics-van der Horst, netwerkvoorzitter Netwerk Cliënt-en-Raad Zorg (NCZ).

Vergelijkbare berichten

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *